Suprotno tvrdnjama Željke Cvijanović, nijedan od 19 otmičara četiri aviona koji su korišteni u terorističkom napadu na Sjedinjene Američke Države 11. septembra 2001. godine nije posjedovao pasoš Bosne i Hercegovine.
Komentarišući objavu ministra odbrane BiH Zukana Heleza povodom sahrane ratnog zločinca Ratka Mladića, članica Predsjedništva BiH Željka Cvijanović iznijela je tvrdnju da su učesnici terorističkog napada na New York i Washington imali pasoše BiH.
I upravo danas, da vam kažem, na ovaj dan, 11. septembar, kad se desio veliki teroristički napad u Sjedinjenim Američkim Državama, upravo bi bilo dobro da bilo koji iz bezbjednosnog sektora, ali evo može i Zukan Helez, da nam odgovori kako to da su oni teroristi koji su tamo srušili kule u New Yorku, koji su išli da napadaju u Pentagonu, Washingtonu i sl. Kako to da su oni imali pasoše Bosne i Hercegovine (…)? Umjesto toga što prijeti, bilo bi dobro da on nama odgovori upravo na ta pitanja, otkud im, ljudima, pasoši, otkud oni onoliki mudžahedini ovdje?
Željka Cvijanović, 9.9.2026.
Podsjećamo, ministar odbrane BiH Zukan Helez je u objavi na svom Facebook profilu 7. septembra komentarisao sahranu presuđenog ratnog zločinca Ratka Mladića u Beogradu te je, između ostalog, u toj objavi pozvao međunarodnu zajednicu da povuče svoj potpis sa stvaranja Republike Srpske.
Nakon terorističkih napada 11. septembra 2001. godine, osnovana je komisija koja je trebala da istraži sve okolnosti tih napada. Komisiju je osnovao Kongres SAD-a zakonom koji je predsjednik George W. Bush potpisao 27. novembra 2002. Imala je deset članova, po pet republikanaca i demokrata, koje su imenovali predsjednik i čelnici Kongresa. Komisija je počela s radom početkom 2003. godine, a završni izvještaj o okolnostima i uzrocima napada 11. septembra 2001. objavila je 22. jula 2004.
Prema izvještaju Komisije za 11. septembar, u otmicama četiri aviona korištena u napadima neposredno je učestvovalo 19 osoba. Među njima je bilo 15 državljana Saudijske Arabije, dvojica državljana Ujedinjenih Arapskih Emirata, jedan državljanin Egipta i jedan državljanin Libana. Prema dokumentaciji Komisije, napadači su koristili pasoše svojih država: saudijske, emiratske, egipatski i libanski.
Komisija je utvrdila da je čak 14 od 19 napadača pribavilo nove pasoše prije dobijanja američkih viza. U pojedinim slučajevima sumnjalo se da je svrha zamjene pasoša bila prikrivanje ranijih putovanja u Pakistan ili Afganistan, dok su na nekim dokumentima pronađeni i tragovi manipulacije putnim pečatima.
Nakon napada, pronađena su dva fizička pasoša napadača. Pasoš Saudijca Satama al-Suqamija pronađen je u blizini Svjetskog trgovinskog centra u New Yorku, dok je pasoš Abdula Aziza al-Omarija ostao u prtljagu koji nije ukrcan na let American Airlines 11. Komisija je navela da su oba pasoša sadržavala izmjene ili manipulacije putnim pečatima.
Komisija je utvrdila da su svi otmičari u SAD ulazili s američkim vizama, uglavnom turističkim ili poslovnim, a pojedini su više puta ulazili i izlazili iz zemlje prije napada.
Detalje o svim napadačima, njihovim pasošima, vizama i ulascima u SAD možete pročitati u dokumentu na linku.
Izvještaj Komisije, dakle, nigdje ne navodi da su otmičari posjedovali pasoše Bosne i Hercegovine, iako se detaljno analiziralo posjedovanje svih legalnih i lažnih pasoša onih koji su bili uključeni u planiranje i počinjenje terorističkog napada.
Međutim, izvještaj dvojicu od 19 otmičara indirektno dovodi u vezu s Bosnom i Hercegovinom. Nawaf al-Hazmi i Khalid al-Mihdhar, prema izvještaju Komisije 9/11, ranije su zajedno ratovali u BiH od 1992. do 1995. godine.
Također, Khalid Sheikh Mohammed (KSM), kojeg Komisija u svom izvještaju označava kao “glavnog arhitektu napada 11. septembra” i glavnog operativnog menadžera, boravio je u BiH kao pripadnik mudžahedina. Važno je, međutim, napomenuti da Komisija nije tvrdila da je KSM u Bosni i Hercegovini planirao napade 11. septembra niti da je tada bio član al-Qaide. KSM je uhapšen u Pakistanu u martu 2003. godine, nakon čega je prebačen u američki pritvor, a kasnije je držan u Guantanamu.
S obzirom na sve navedeno, tvrdnju Željke Cvijanović da su počinioci terorističkih napada u SAD-u 11. septembra 2001. godine posjedovali pasoše BiH ocjenjujemo kao neistinitu.
(Istinomjer.ba)