“Moratorij na zapošljavanje” – a troškovi rastu

Statistički podaci pokazuju da, za sada, ne samo da nema nikakvih rezultata “moratorija na zapošljavanje” u javnom sektoru u FBiH, već se bilježe i porasti budžetske potrošnje po ovoj osnovi.

Fadil-NovalicU intervjuu koji je nedavno dao za portal “Klix”, premijer FBiH, Fadil Novalić, izjavio je:

Jedna od prvih mjera koju je Vlada Federacije BiH usvojila bilo je donošenje moratorija na sva zapošljavanja u javnom sektoru. Ova mjera će biti na snazi do daljnjeg, a namjera je da se prirodnim odlivom radne snage smanji broj zaposlenih, te da se i na ovaj način umanje troškovi po osnovu plate, čime se postiže smanjenje od 15 miliona KM.  (Klix, 7.8.2015)

Ne ulazeći u svrsishodnost i logiku teze o “prirodnom odlivu radne snage” u javnoj administraciji koja je odavno preopterećena prekomjernim zapošljavanjem po partijskim i rodbinskim linijama, Novalićeva tvrdnja o postizanju milionskih ušteda za sada nema potvrdu u praksi. Naime, kada se pogledaju podaci Federalnog zavoda za statistiku (FZS), dobija se potpuno drugačija slika o trenutnom stanju budžetske potrošnje u javnom sektoru.

S obzirom da se statistički podaci o broju zaposlenih i prosječnim platama ne odvajaju prema strukturi zaposlenih u javnom i privatnom sektoru, kako bismo provjerili trendove kretanja budžetske potrošnje, kao primjer smo uzeli kategoriju “Javna uprava, odbrana i obavezno socijalno osiguranje”, koja se u cjelini odnosi na javni sektor. Pregled mjesečnih izvještaja FZS o broju zaposlenih i visini prosječne plate u ovim sektorima za prethodu godini, te prvoi kvartal 2015. godine i period nakon formiranja Vlade FBiH (mart-jun 2015) pokazuju da se budžetska potrošnja u ovim sektorima nije smanjila, već značajno povećala.

U 2014. godini, u ovom sektoru prosječno je bilo zaposleno 48.497 osoba, da bi se taj broj u junu 2015. popeo na 48.889. Nakon formiranja Vlade FBiH, broj zaposlenih se u mjesecu aprilu smanjio za 47, da bi već u maju, i pored “moratorija na zapošljavanje” porastao za 114, na rekordnih 48.998 zaposlenih – broj koji nije zabilježen nijednom u prethodnih 15 mjeseci. U junu mjesecu, koji je posljednji za koji postoje statistički podaci, broj zaposlenih smanjio se za 109, ali je i dalje ostao veći nego što je bio u prethodnoj godini.

 

Javna uprava, odbrana i obavezno socijalno osiguranje Broj zaposlenih
2014 (prosjek) 48.497
Januar 2015 48.986
Februar 2015 48.925
Mart 2015 48.931
Prosjek I-III 2015 48.947
April 2015 48.884
Maj 2015 48.998
Jun 2015 48.889
Prosjek IV-VI 2015 48.924

 

Tokom cijelog ovog perioda, odnos broja zaposlenih u ovom sektoru i ukupnog broja zaposlenih u FBiH nije se mijenjao i iznosio je 11%, tako da procentualno nije došlo ni do kakvih promjena nakon uvođenja “moratorija na zapošljavanje”. Odnos prosječne plate u ovom sektoru i prosječne plate u FBiH također je oscilirao, sa trendom rasta koji je, kao i broj zaposlenih, svoj vrhunac dostigao u maju 2015. godine. Tako je, tokom 2014. godine, prosječna plata u sektoru javne uprave, odbrane i obaveznog socijalnog osiguranja iznosila 1.204 KM, to jest 144% prosječne plate u FBiH, dok je u maju 2015. godine iznosila 1.215 KM, ili 147% prosječne plate u FBiH.

 

Odnos sa prosjekom u FBiH Broj zaposlenih Prosječna neto plata (KM)
2014 (prosjek) 11% 144%
Januar 2015 11% 145%
Februar 2015 11% 147%
Mart 2015 11% 145%
April 2015 11% 145%
Maj 2015 11% 147%
Jun 2015 11% 146%

 

Kada se pogleda ukupna budžetska potrošnja za plate zaposlenih u ovom sektoru (bez poreza i doprinosa), u periodu od januara do marta ove godine, prosječna mjesečna budžetska potrošnja za ovu stavku iznosila je 58.881.317 KM, da bi u periodu od aprila do juna porasla za skoro pola miliona maraka (u prosjeku 59.360.782 KM mjesečno). Ukupno, budžetska potrošnja porasla je za 1.438.393 KM nakon formiranja Vlade FBiH. U prva tri mjeseca ove godine, iz budžeta FBiH za plate zaposlenih izdvojeno je 176.643.952 KM, dok je u drugom tromjesečju za istu stavku izdvojeno 178.082.345 KM.

Kada ovo uporedimo sa 2014. godinom, kada se za plate zaposlenih u javnoj upravi, odbrani i obaveznom socijalnom osiguranju u prosjeku izdvajalo 58.406.135 KM mjesečno, budžetska potrošnja u drugom tromjesečju 2015. godine porasla je za skoro milion maraka mjesečno.

 

Javna uprava, odbrana i obavezno socijalno osiguranje Prosječna neto plata (KM) Ukupno KM mjesečno
2014 (prosjek) 1.204 58.406.135
Januar 2015 1.207 59.126.102
Februar 2015 1.201 58.758.925
Mart 2015 1.209 58.758.925
Prosjek I-III 2015 1.206 58.881.317
April 2015 1.210 59.149.640
Maj 2015 1.215 59.532.570
Jun 2015 1.215 59.400.135
Prosjek IV-VI 2015 1.213 59.360.782

 

Kada se pogleda zbirna potrošnja po ovim stavkama, u 2014. godini je na plate uposlenih u ovim sektorima potrošeno 700.873.617 KM, dok je u prvoj polovini 2015. godine potrošeno 354.726.297 KM. Ukoliko se isti trendovi nastave, ne samo da se neće postići uštede o kojima je govorio premijer Novalić, nego će se, do kraja godine, iz federalnog budžeta samo za ovu stavku potrošiti 9.452.594 KM više nego u prethodnoj godini.

(istinomjer.ba)

 

Još jednom o cijeni električne energije u RS

Dva dana nakon objave našeg teksta “Stanovništvo u RS ne plaća najjeftiniju struju u regiji”, od 11. februara 2020....

Da li će BiH do juna uskladiti Zakon o javnim nabavkama sa EU legislativom?

Govoreći o mogućnosti sticanja kandidatskog statusa u ovoj godini, odnosno o mjerama koje bi mogle biti realizirane u skorijem periodu, predsjedavajući Predstavničkog doma Parlamentarne skupštine BiH...


Napadi na džamije u RS su se dešavali i tokom Ramazana

Dan nakon još jednog u nizu napada na Čaršijsku džamiju u Bosanskoj Dubici, gostujući u emisiji RTS-a “Upitnik”, član Predsjedništva BiH i lider SNSD-a, Milorad Dodik ustvrdio je da se “u Republici...