U okviru dokumenta Platforma za Opšte izbore 2022. političkog subjekta Ujedinjena Srpska dato je obećanje koje se odnosilo na unapređenje dostupnosti i kvaliteta zdravstvene zaštite trudnica i žena koje planiraju trudnoću.
“Neke od mjera podrške pronatalitetnoj politici su: obezbjeđivanje besplatnih udžbenika, besplatnih sportskih aktivnosti za najmlađe, posebno iz višečlanih porodica, subvencionisanje vrtića, unapređenje dostupnosti i kvaliteta zdravstvene zaštite trudnica i žena koje planiraju trudnoću.”
Tokom tri godine mandata 2022-2026, Vlada RS provodila je značajnije aktivnosti na realizaciji datog obećanja.
Tokom tri godine mandata Vlade RS vršene su aktivnosti na zdravstvenoj zaštiti trudnica i žena koje planiraju trudnoću. U budžetima su planirana sredstva za vantjelesnu oplodnju i NIPT test, a od oktobra 2024. godine trudnicama u RS omogućeno je da uzorke krvi za NIPT test mogu dati u bolnicama Univerzitetskog kliničkog centra RS. Uvedena je i trudnička knjižica u elektronskom obliku.
Ministrica omladine, porodice i sporta u Vladi RS Selma Čabrić 15. novembra 2023. godine je na konferenciji o pronatalitetnim politikama BiH izjavila da Ministarstvo pruža podršku za svako novorođeno dijete, daje platu za svaku nezaposlenu porodilju u Republici Srpskoj, i to 12 mjeseci za prvo dijete i 18 mjeseci za treće rođeno dijete i blizance.
Vlada RS je sredinom juna 2023. godine prihvatila Informaciju o učešću jedinica lokalne samouprave u finansiranju vantjelesne oplodnje u 2022. godini. Ministarstvo porodice, omladine i sporta RS nadležno je za provođenje mjere finansijske pomoći pri liječenju neplodnosti kod parova finanisranjem tri besplatna pokušaja vantjelesne oplodnje.
Sredstva za finansiranje troškova postupaka vantjelesne oplodnje u budžetima za 2023. godinu planiralo je 17 opština/gradova, u okviru drugih pozicija za ove namjene 26 opština/gradova, a njih devet je finansiralo troškove s nekih drugih budžetskih pozicija (budžetska rezerva) ukoliko bi imali zahtjeva za ovakve namjene. To znači da su troškove za finansiranje postupaka vantjelesne oplodnje u 2023. godini finansirale 52 jedinice lokalne samouprave.
Vlada RS donijela je početkom marta 2023. godine Odluku o načinu finansiranja Programa neinvazivnog prenatalnog testiranja (NIPT test) iz krvi trudnice za 2023. godinu u iznosu od dva miliona KM, koja su bila dostupna za sve osiguranice kojima je navedeno bilo potrebno, odnosno medicinski indikovano.
Sredinom oktobra 2023. godine Vlada RS donijela je dvije odluke koje se tiču direktne podrške porodicama u okviru pronatalitetnih mjera. Riječ je o Odluci o načinu finansiranja Programa neinvazivnog prenatalnog testiranja iz krvi trudnice za 2024. godinu u iznosu od 9.000.000 KM, kao i Odluci kojom se reguliše način finansiranja Programa za obezbjeđivanje biomedicinski potpomognute oplodnje za 2024. godinu, za koji su obezbijeđena sredstva u iznosu od 3.500.000 KM.
Odlukom o usvajanju budžeta Republike Srpske za 2024. godinu bila su planirana sredstva u iznosu od 3.500.000 KM za vantjelesnu oplodnju.
Početkom decembra 2024. godine Vlada RS utvrdila je Prijedlog budžeta RS za 2025. godinu kojim je bio planiran transfer za vantjelesnu oplodnju u iznosu 3,5 miliona KM te sredstva u iznosu od sedam miliona KM za dijagnostičku proceduru (NIPT test). Rebalansom budžeta RS za 2025. godinu za transfer Fondu za zdravstveno osiguranje za vantjelesnu oplodnju izdvojen je iznos od 3.500.000 KM, a za NIPT test izdvojen je iznos od 7.000.000 KM.
Na sjednici Vlade RS koja je održana 16.5.2025. godine prihvatila je Informaciju o učešću jedinica lokalne samouprave u finansiranju liječenja neplodnosti postupcima biomedicinski potpomognute oplodnje u 2024. godini. Prema podacima Fonda zdravstvenog osiguranja RS, u 2024. godini odobreno je ukupno 495 zahtjeva za biomedicinski potpomognutu oplodnju. Troškovi za ove namjene u 2024. godini su iznosili 2,6 miliona KM.
Fond u cjelosti finansira tri postupka biomedicinski potpomognute oplodnje ženama do 40 godina starosti, ženama od 41 do navršene 42 godine Fond finansira 50 posto troškova. Ženama koje su starije od 42 godine, ukoliko rode dijete postupkom biomedicinski potpomognute oplodnje, Fond u cjelosti refundira troškove.
U 2024. godini opštine/gradovi su ukupno zaprimile 266 zahtjeva za finansiranje/sufinansiranje troškova biomedicinski potpomognute oplodnje. Od ovog broja, jedinice lokalne samouprave su odobrile 236 zahtjeva ili 89 posto u iznosu od 687.892,70 KM.
Na sjednici Vlade RS koja je održana 17.9.2025. godine Vlada RS donijela je Odluku o načinu finansiranja programa za obezbjeđivanje biomedicinski potpomognute oplodnje za 2026. godinu. Sredstva za finansiranje Programa obezbjeđuju se u budžetu Republike Srpske za 2026. godinu na budžetskoj stavci Ministarstva zdravlja i socijalne zaštite „Transfer Fondu za zdravstveno osiguranje za vantjelesnu oplodnju“ u iznosu od 3.500.000 KM.
Na održanoj sjednici Vlade RS 19.11.2025. godine donesena je odluka o načinu finansiranja Programa neinvazivnog prenatalnog testiranja iz krvi trudnice za 2026. godinu, u iznosu od 7.000.000 KM, a na osnovu Zakona o obaveznom zdravstvenom osiguranju. Prethodno je Upravni odbor Fonda zdravstvenog osiguranja RS usvojio Program neinvazivnog prenatalnog testiranja iz krvi trudnice za 2026. godinu.
Od 1. oktobra 2024. godine trudnicama je omogućeno da uzorke krvi za neinvazivno prenatalno testiranje iz krvi trudnice (NIPT) mogu dati u bolnicama, odnosno Univerzitetskom kliničkom centru RS. Uslugu je u potpunosti finansirao Fond zdravstvenog osiguranja RS u skladu sa Zakonom o obaveznom zdravstvenom osiguranju, kao i Programom neinvazivnog prenatalnog testiranja iz krvi trudnica za 2024. godinu. Prema izmjenama Programa neinvazivnog prenatalnog testiranja iz krvi trudnica za 2025. godinu, trudnice ovo pravo ostvaruju kroz refundaciju troškova za NIPT.
Od sredine oktobra uvedena je trudnička knjižica kojom se svi ginekolozi/ginje na primarnom nivou obavezuju da vode podatke o fiziološkoj trudnoći u ovoj knjižici, dostupnoj u elektronskom obliku. Ovo omogućava da trudnica u svakom trenutku ima trudničku knjižicu u kojoj će biti upisani svi podaci u vezi s trudnoćom, što će doprinijeti efikasnijoj zaštiti zdravlja budućih majki i beba. Navedeno je predviđeno novim Pravilnikom o postupku ostvarivanja prava na zdravstvenu zaštitu u Republici Srpskoj.
Fond zdravstvenog osiguranja RS u potpunosti finansira zdravstvenu zaštitu trudnica za sve ono što spada u obavezno zdravstveno osiguranje. Također, sve savjete i preglede prije trudnoće koji se odnose na planiranje porodice finansira obavezno zdravstveno osiguranje, a ukoliko je trudnica na bolovanju, plata za vrijeme bolovanja iznosi 100%. Uz NIPT test, o trošku Fonda dostupni su i double testovi i amniocinteza.
Iz Fonda zdravstvenog osiguranja napomenuli su da od 2007. godine finansiraju vantjelesnu oplodnju, i to tri pokušaja, a od 2017. godine i čuvanje embriona za parove za koje se steknu uslovi, i to na period od dvije godine. Također je navedeno i da je trudnicama koje nemaju nijedan drugi osnov za prijavu na zdravstveno osiguranje omogućeno osiguranje po osnovu statusa.
Ukoliko imate dodatne informacije o ispunjenju ovog obećanja,
pošaljite ih timu Istinomjera i mi ćemo ih, nakon provjere,
uključiti u konačnu ocjenu ovog obećanja. Putem ove forme
možete nam poslati i dokumente, fotografije ili video-snimke
koji se odnose na ispunjenje ovog obećanja.
