SS Handžar divizija nije bila mala jedinica bez ozbiljnih zločina, kako aludira Salko Zildžić. Više hiljada pripadnika ove divizije masakriralo je civilno stanovništvo Srema i sjeveroistočne Bosne na najokrutnije načine, ostavljajući iza sebe više hiljada žrtava.
Zastupnik u Predstavničkom domu Parlamenta Federacije Bosne i Hercegovine Salko Zildžić gostovao je 11. marta 2026. godine u programu N1, gdje je govorio o Deklaraciji o osudi fašizma koju je u parlamentarnu proceduru uputila Naša stranka. Tom je prilikom relativizirao ulogu SS Handžar divizije te se usprotivio njenom poređenju s ustaškim, četničkim i drugim sličnim pokretima. Izjavio je i da ova divizija nije činila ozbiljne zločine te da je imala “200 ili 300 pripadnika”.
Mi ćemo, naravno, to podržati, ali ćemo tražiti da se neki dijelovi izmijene, jer ne želimo da se porede ozbiljni zločini, zločini koji su iza sebe ostavili stotine hiljada mrtvih, i da to stavljamo u kontekst, naprimjer, stotinu, dvjesto, tristo muškaraca ili ljudi koji su bili dio nekog projekta koji je već osuđen, ali nema veze s narodnim pokretom kojem su ti ljudi pripadali.
Salko Zildžić, 11.3.2026.
Klub zastupnika Naše stranke u Predstavničkom domu Parlamenta Federacije Bosne i Hercegovine uputio je 9. marta 2026. godine u parlamentarnu proceduru Deklaraciju o osudi fašističkih, nacističkih i antisemitskih poruka, slogana i obilježja na teritoriji FBiH. U Deklaraciji se osuđuju četnički i ustaški pokret, Hadžar divizija, kao i druge formacije koje su sarađivale s nacističkim režimima.
Različite SS divizije bile su dio nacističke organizacije SS, odgovorne za robovski rad pokorenih naroda, upravljanje logorima smrti i masakre nad civilima širom Evrope. Nirnberški sud je u poslijeratnim procesima označio SS kao zločinačku organizaciju.
Kako se navodi u istoimenoj knjizi historičara Xaviera Bougarela, SS Handžar divizija, koju spominje Zildžić, osnovana je 1943. godine i u nju su regrutirani pretežno muslimani iz Bosne i Hercegovine. Pripadnici divizije polagali su zakletvu odanosti Adolfu Hitleru i Anti Paveliću.
Prema izvještaju Državne komisije za utvrđivanje zločina okupatora i njihovih pomagača, SS Handžar divizija je početkom 1944. godine, nakon obuke i kratke pobune u Francuskoj, raspoređena u Sremu i sjeveroistočnoj Bosni na dužnosti borbe protiv partizana, gdje je ova divizija počinila više masakara nad civilnim stanovništvom. Handžar divizija djelovala je od marta do novembra 1944. godine, kada se raspala u borbama protiv partizana i Crvene armije.
Isti izvještaj navodi da su SS Handžar diviziju činili pretežno muslimani iz BiH, manji broj katolika iz BiH te Albanaca s Kosova i iz Sandžaka, dok su oficirski kadar činili isključivo Nijemci.
Iako izvještaj ne navodi tačan broj pripadnika ove divizije, činjenica da se radilo o diviziji koja je unutar sebe imala više pukova, kao i podatak da se prilikom regrutacije samo u Brčkom za diviziju prijavilo oko 500 dobrovoljaca, govore da je SS Handžar divizija imala daleko više pripadnika nego što navodi Zildžić. Pozivajući se na knjige Georga Leprea “Himmler's Bosnian Division: The Waffen-SS Handschar Division 1943–1945” i Philipa J. Cohena “Serbia's Secret War: Propaganda and the Deceit of History”, engleska Wikipedia navodi da je Handžar divizija u punom sastavu imala između 17.000 i 21.000 pripadnika.
Kako je navedeno u izvještaju, pripadnici SS Handžar divizije su u Sremu i sjeveroistočnoj Bosni počinili brojne zločine nad civilima i ratnim zarobljenicima, od kojih su neka zlodjela počinjena na posebno okrutan način. Izvještaj navodi da je SS Handžar divizija iza sebe ostavljala pustoš te da je stanovništvo u strahu od ove divizije bježalo u šume. Između ostalog, navode se masakri u selima Bosut, Sremska Rača, Srnice, Kuge, Vršani, kao i u drugim mjestima u srezovima Vlasenice, Gradačca, Modriče, Odžaka, Doboja, Brčkog i Bijeljine. Izvještaj zaključuje kako je Handžar divizija ubila više od 2.400 civila te da je odgovorna za slanje oko 5.000 ljudi u logore smrti.
Zbog činjenice da je SS Handžar divizija imala daleko više pripadnika nego što navodi Zildžić te da je počinila teške zločine nad civilima i ratnim zarobljenicima tokom deset mjeseci svog djelovanja 1944. godine, tvrdnje Salke Zildžića ocjenjujemo kao neistinite.
(Istinomjer.ba)